02-06-2009: Lente in de Amsterdamse bodem
2 juni 2009
In de tweede helft van de zestiende eeuw ontstond in Amsterdam de mode om de keuken- en keldermuren van woonhuizen op te sieren met fraaie tegeltableaus. De vroegste tegels werden aanvankelijk geïmporteerd uit de Zuidelijke Nederlanden. Vanaf ongeveer 1600 kende Amsterdam ook diverse tegelbakkerijen die zich voornamelijk in de Jordaan hadden gevestigd. In deze buurt waren vanaf het begin van de 17de eeuw ook al verschillende majolicabakkers en rookpijpmakers actief.
Bloemen in de winter
De thema’s van de geschilderde voorstellingen op de decoratieve wandtegels en de majolica sierborden waren zeer divers. De laat 16de- en vroeg 17de–eeuwse tegels werden vaak polychroom beschilderd met fruitschalen en allerlei soorten bloemen. Naast de bij uitstek populaire roos zien we ook vaak lelies, kievietsbloemen en korenbloemen op de tegels afgebeeld. Vanaf de tweede helft van de 17de eeuw werden de meeste tegels en sierborden beschilderd in een enkele blauwe kleur.
Door het opsieren van diverse keuken- en keldermuren, en in sommige huizen soms ook de achterwand van de stookplaats, met tegels en borden met fleurige bloemmotieven haalde men als het ware de lente binnen. Het was in ieder geval leuk om naar te kijken tijdens een barre koude winter.
Collectie
De hier getoonde in Amsterdam opgegraven bodemvondsten van wandtegels en sierborden dateren allen uit de 17de eeuw en komen uit de collectie van Bureau Monumenten & Archeologie / Amsterdams Historisch Museum